United States

Change

All Microsoft Sites

Microsoft Support

Makale numaras�: 129972 - Son G�zden Ge�irme: 03 Aral�k 2007 Pazartesi - G�zden ge�irme: 13.7

Bilgisayar vir�sleri: tan�mlama, �nleme ve kurtarma

Bu makalenin ge�erli oldu�u �r�nleri g�r�n.

Bu makalede, bilgisayar�n�za bir vir�s, solucan veya truva at� bula�m�� olup olmad��n� nas�l belirleyece�iniz, vir�s bula�mas�ndan nas�l kurtarabilece�iniz ve bir vir�s�n ileride bula�mas�n� nas�l engelleyebilece�iniz anlat�lmaktad�r.

�ste

Daha fazla bilgi

Vir�s, kendini �o�altabilecek bi�imde �zel olarak yaz�lm�� koddur. Vir�s kendini bir ta��y�c� programa ekleyerek bir bilgisayardan di�erine yay�lmaya �al��r. Donan�ma, yaz�l�mlara veya verilere zarar verebilir. Solucan, vir�s�n bir alt s�n�f�d�r. Solucan genellikle kullan�c� bir eylemde bulunmadan yay�l�r ve kendinin tam kopyalar�n� (muhtemelen de�i�tirilmi�) a� �zerinde da��t�r. Bir solucan bellek ve a� bant geni�li�ini t�keterek bilgisayar�n yan�t vermemesine neden olabilir. Faydal� bir program gibi g�r�nen ancak ger�ekte zarar veren bir vir�se "truva at�" denir.

Bilmedi�iniz veya g�venmedi�iniz Web sitelerini ziyaret etmiyor ve e-posta iletilerini a�m�yor olsan�z da vir�sleri �nlemek i�in gerekli i�lemleri yap�n. Windows tabanl� bilgisayar�n�z�n g�venli�ini iyile�tirmeye ba�lamak i�in kullanabilece�iniz �� ad�m bulunmaktad�r: g�venlik duvar� kullanma, d�zenli g�ncelle�tirmeleri alma ve vir�sten koruma yaz�l�m� kullanma. ��letim sisteminizde bunu yapmay� anlatan ad�m ad�m y�nergeler i�in, a�a��daki Microsoft Bilgisayar�n�z� Koruyun Web sitesini ziyaret edin:

www.microsoft.com/protect (http://go.microsoft.com/?linkid=223306)

Windows XP tabanl� bir bilgisayarda, Bilgisayar�n�z� Koruyun Web sitesi, Internet Ba�lant�s� G�venlik Duvar�'n� (ICF) otomatik olarak alg�lar ve yap�land�r�r, Otomatik G�ncelle�tirmeler ayarlar�n� yap�land�r�r ve vir�sten koruma yaz�l�mlar� hakk�nda bilgi verir. Windows XP Service Pack 2 �al��t�r�lan bir bilgisayarda, Internet Ba�lant�s� G�venlik Duvar� (ICF) yerine "Windows G�venlik Duvar� (WF)" ad� kullan�lmaktad�r.

Microsoft Bilgisayar�n�z� Koruyun Web sitesinin otomatikle�tirilmi� b�l�m� hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:

828931� (http://support.microsoft.com/kb/828931/ ) Microsoft Bilgisayar�n�z� Koruyun Web sitesinin otomatikle�tirilmi� b�l�m� hakk�nda s�k sorulan sorular (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)

ABD ve Kanada'da vir�slerle ilgili �cretsiz destek i�in, (866) PC-SAFETY (727-2338) numaray� aray�n. ABD veya Kanada d��ndaysan�z, yerel Microsoft temsilcinize ba�vurun.

Vir�s, solucan ve truva atlar�n�n belirtileri

Bilgisayar�n�za vir�s bula�t��ndan ��phelenir veya bula�t��n� belirlerseniz g�ncel vir�sten koruma yaz�l�mlar�n� edinin. E-postan�za veya di�er dosyalar�n�za vir�s bula�t��nda, bilgisayar�n�zda a�a��daki gibi etkileri olabilir:

Vir�sl� dosya kendi kopyalar�n� olu�turabilir. Bu, sabit diskinizdeki t�m bo� alan� kullanabilir.
E-posta adresi listenizdeki adreslere vir�sl� dosyan�n kopyalar� g�nderilebilir.
Vir�s, disk s�r�c�n�z� yeniden bi�imlendirebilir, dosya ve programlar�n�z� silebilir.
Vir�s, korsan yaz�l�m gibi gizli programlar y�kleyebilir. Bu korsan yaz�l�mlar bilgisayar�n�zdan da��t�labilir ve sat�labilir.
Vir�s g�venlik d�zeyini d��rebilir. Bu, sald�rganlar�n bilgisayar�n�za veya a��n�za uzaktan eri�mesine olanak verebilir.

A�a��daki belirtiler, �o�unlukla bir vir�sten kaynaklan�r veya bir vir�sle ili�kilidir:

De�i�ik bir ek i�eren e-posta iletisi ald�n�z. Eki a�t��n�zda, ileti�im kutular� g�r�nt�lenir veya sistem performans�nda ani bir d�� g�zlenir.
Son a�t��n�z eklerden birinde .jpg.vbs veya .gif.exe gibi �ift uzant� var.
Vir�sten koruma yaz�l�m� nedensiz olarak devre d�� b�rak�ld� ve yeniden ba�lat�lam�yor.
Bilgisayar�n�za vir�sten koruma yaz�l�m� y�klenemiyor veya �al��t�r�lam�yor.
Ekranda tuhaf ileti�im kutular� veya iletiler g�r�nt�leniyor.
Birisi sizden dosya ekleri (�zellikle .exe, .bat, .scr, .vbs uzant�l�) i�eren e-posta iletileri ald��n� bildirdi ancak iletiyi siz g�ndermediniz.
Masa�st�nde sizin yerle�tirmedi�iniz veya son zamanlarda y�kledi�iniz programlarla ili�kili olmayan yeni simgeler g�r�n�yor.
Beklenmedik zamanlarda, hoparl�rden tuhaf sesler veya m�zik duyulur.
�steyerek kald�rmad��n�z halde bir programlar bilgisayar�n�zdan kayboldu.

Vir�s bula�mas� a�a��daki belirtilere de neden olabilir; ancak bu belirtiler, s�radan Windows i�levlerinin sonucu veya vir�slerin neden olmad�� Windows sorunlar�n�n sonucu olabilir.

Sistem de�i�iklikleri yapmad��n�z, hi� bir program� y�klemedi�iniz veya kald�rmad��n�z halde Windows ba�lat�lam�yor.
Modem �ok fazla etkin. Harici modeminiz varsa, modemin kullan�lmad�� zamanlarda ��klar�n�n yo�un �ekilde yan�p s�nd��n� g�rebilirsiniz. Bilginiz olmadan korsan yaz�l�mlar sa�l�yor olabilirsiniz.
Baz� kritik sistem dosyalar� eksik oldu�u i�in Windows ba�lam�yor ve sonra eksik dosyalar� listeleyen bir hata iletisi al�yorsunuz.
Bilgisayar bazen beklendi�i gibi ba�l�yor, ancak bazen masa�st� simgeleri ve g�rev �ubu�u hen�z g�r�nt�lenmeden yan�t vermemeye ba�l�yor.
Bilgisayar �ok yava� �al��yor ve ba�lamas� �ok uzun s�r�yor.
Bilgisayar�n�zda yeterli RAM olmas�na kar��n belle�in yetersiz oldu�unu bildiren hata iletileri g�r�nt�leniyor.
Yeni programlar do�ru y�klenmiyor.
Windows beklenmedik zamanlarda yeniden ba�l�yor.
�nceden sorunsuz olarak �al��an programlar s�k s�k yan�t vermemeye ba�l�yor. Yaz�l�m� kald�r�p yeniden y�kleseniz de sorun devam ediyor.
Disk Birle�tirme gibi bir disk yard�mc� program�, birden �ok �nemli disk hatas� bildiriyor.
Bir disk b�l�m� yok oluyor.
Bilgisayar�n�z, Microsoft Office �r�nlerini her kullanmaya �al��t��n�zda yan�t vermemeye ba�l�yor.
Windows G�rev Y�neticisi'ni ba�latam�yorsunuz.
Vir�sten koruma yaz�l�m�, vir�s oldu�unu bildiriyor.

�ste

Vir�s bula�mas�n� temizleme ve �nleme

Vir�s bula�mas�n� �nlemek ve bula�an bir vir�s� temizlemek i�in �u ad�mlar� izleyin:

Bir Internet g�venlik duvar� kullan�n.
G�venlik duvar�, bilgisayar�n�z ile Internet'te bulunan zararl� olabilecek i�erik aras�nda koruyucu bir bariyer olu�turan bir yaz�l�m veya donan�m par�as�d�r. Bilgisayar�n�z�n k�t� niyetli kullan�c�lara ve pek �ok bilgisayar vir�s� ve solucan�na kar�� korunmas�na yard�mc� olur.

G�venlik duvar�n� yaln�zca do�rudan Internet'e ba�lanmak amac�yla kulland��n�z ba�lant�larda kullan�n. �rne�in, g�venlik duvar�n� Internet'e bir kablo modem, DSL modem veya �evirmeli ba�lant� modemi kullanrak do�rudan ba�lanan tek bir bilgisayarda kullan�n. Ayn� a� ba�lant�s�n� hem Internet'e hem de ev veya i�yeri a��na ba�lanmak i�in kullan�yorsan�z, Internet'teki bilgisayarlar�n ev veya i�yeri a��ndaki bilgisayarlarda bulunan payla��lan kaynaklara eri�mesini �nlemek i�in bir y�nlendirici veya g�venlik duvar� kullan�n. G�venlik duvar� yaln�zca ev veya i�yeri a��n�za ait ba�lant� noktalar�n� a�mak �zere yap�land�r�lam�yorsa, ev veya i�leri a��n�za ba�lanmak i�in kulland��n�z a� ba�lant�lar�nda g�venlik duvar� kullanmay�n. Internet'e ev veya i�yeri a��n�z� kullanarak ba�lan�yorsan�z, g�venlik duvar� yaln�zca Internet ba�lant�s�n� sa�layan bilgisayar veya ayg�t (�rne�in, y�nlendirici) �zerinde kullan�labilir. �rne�in, Internet'e sizin y�netti�iniz bir a� �zerinden ba�lan�yorsan�z ve bu a� birden �ok bilgisayara Internet eri�imi sa�lamak �zere ba�lant� payla��m� kullan�yorsa, g�venlik duvar�n� yaln�zca payla��lan Internet ba�lant�s� i�in y�kleyebilir veya etkinle�tirebilirsiniz. Internet'e sizin y�netiminizde olmayan bir a� �zerinden ba�lan�yorsan�z, a� y�neticinizin g�venlik duvar� kulland��n� do�rulay�n.

Not Ev veya i�yeri a��n�zdaki t�m bilgisayarlarda g�venlik duvar� kullan�rsan�z, ev veya i�yeri a��n�zdaki bilgisayarlara g�z atamayabilir ve bu bilgisayarlarla dosya payla�amayabilirsiniz. Bu sorun hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
298804� (http://support.microsoft.com/kb/298804/ ) Internet g�venlik duvarlar� g�zatmay� dosya payla��m�n� �nleyebilir (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)
Windows XP, Windows Server 2003 Standard Edition, Windows Server 2003 Enterprise Edition
Windows Server 2003 Standard Edition, Windows Server 2003 Enterprise Edition veya Windows XP'nin herhangi bir s�r�m�n� kullan�yorsan�z, ICF �zelli�ini kullanabilirsiniz.
283673� (http://support.microsoft.com/kb/283673/ ) NASIL YAPILIR: Windows XP'de Internet Ba�lant�s� G�venlik Duvar�n� Etkinle�tirmek veya Devre D�� B�rakmak
ICF hakk�nda ek bilgi i�in a�a��daki Microsoft Web sitelerini ziyaret edin:
http://www.microsoft.com/windowsxp/using/networking/security/winfirewall.mspx (http://www.microsoft.com/windowsxp/using/networking/security/winfirewall.mspx)
http://technet2.microsoft.com/windowsserver/en/technologies/icf.mspx (http://technet2.microsoft.com/windowsserver/en/technologies/icf.mspx)
Di�er Windows s�r�mleri
Di�er Windows s�r�mleri i�in, Temel G�venlik Duvar� (Y�nlendirme ve Uzaktan Eri�im kullanan Windows Server 2003 sunucular� i�in), Microsoft Internet Security and Acceleration (ISA) Server 2000 (Windows 2000 veya Windows Server 2003 i�in) veya ��nc� taraflara ait bir donan�m veya yaz�l�m g�venlik duvar� kullan�n. ��nc� taraf g�venlik duvar� �r�nleri hakk�nda ek bilgi i�in a�a��daki Microsoft Web sitesini ziyaret edin:
http://www.microsoft.com/protect/computer/firewall/choosing.mspx (http://www.microsoft.com/protect/computer/firewall/choosing.mspx)
Bilgisayar�n�z� g�ncelle�tirin.
G�venlik g�ncelle�tirmeleri bilgisayar�n�z� yeni ke�fedilen g�venlik a��klar�na, vir�slere, solucanlara ve di�er tehlikelere kar�� korur. �u eylemleri ger�ekle�tirebilirsiniz:
1. Windows ve Windows bile�enlerinin (�rne�in, Internet Explorer, Outlook Express ve Windows Media Player) g�ncelle�tirmelerini y�kleyin. Bunu yapmak i�in, a�a��daki Microsoft Web sitesini ziyaret edin:
  Windows Update
  http://windowsupdate.microsoft.com (http://windowsupdate.microsoft.com)
  Ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
  311047� (http://support.microsoft.com/kb/311047/ ) Windows bilgisayar�n�z nas�l g�ncel tutulur (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)
  Not Microsoft Windows NT Workstation, Windows 98, Windows 98 �kinci S�r�m ve Windows 95 �r�n destek �m�rlerinin sonuna gelmi�tir. Bu i�letim sistemleri i�in sa�lanm�� olan g�ncelle�tirmeler Windows Update sitesinde ar�iv olarak bulunur. Ancak, Microsoft art�k bu s�r�mler i�in teknik destek sa�lamamaktad�r. Bu nedenle, bu eski i�letim sistemleri yay�mland�ktan sonra sunulan Otomatik G�ncelle�tirmeler'den ve di�er g�venlik �zelliklerinden yararlanmak i�in Windows XP Professional veya Windows XP Home Edition'a y�kseltmeniz �nerilir.
2. Microsoft Office �r�nlerinin g�venlik g�ncelle�tirmelerini y�klemek i�in Office Update Microsoft Web sitesini ziyaret edin:
  http://office.microsoft.com/officeupdate (http://office.microsoft.com/officeupdate/default.aspx)
3. Di�er programlar�n�z�n g�venlik g�ncelle�tirmelerini y�klemek i�in, program�n �reticisine ba�vurarak ek bilgi edinin. Di�er Microsoft �r�nlerinin g�ncelle�tirmelerini bulmak i�in a�a��daki Microsoft Web sitesini ziyaret edin:
  http://www.microsoft.com/technet/security/current.aspx (http://www.microsoft.com/technet/security/current.aspx)
  �rne�in, bu Web sitesinde Microsoft Internet Information Services (IIS), SQL Server veya Exchange Server'�n g�venlik g�ncelle�tirmelerini bulabilirsiniz.
  
  Not A� y�neticileri, Microsoft Baseline Security Analyzer (MBSA) arac�n� kullanarak bir merkezden Windows tabanl� bilgisayarlarda s�k kar��la��lan hatal� g�venlik yap�land�rmalar�n� arayabilir ve taranan her bilgisayar i�in ayr� bir rapor olu�turabilir. MBSA, Windows Server 2003, Windows 2000 ve Windows XP kullanan bilgisayarlarda �al��r. MBSA, Windows NT 4.0, Windows 2000, Windows XP ve Windows Server 2003 kullanan bilgisayarlarda g�venlik a��klar�n� tarayabilir. MBSA, Windows, Internet Information Services (IIS), SQL Server, Internet Explorer ve Microsoft Office'te s�k kar��la��lan hatal� g�venlik yap�land�rmalar�n� tarar. MBSA ayr�ca, Windows, IIS, SQL Server, Internet Explorer, Windows Media Player, Exchange Server ve Exchange 2000 Server'da eksik g�venlik g�ncelle�tirmelerini tarar.
  
  MBSA hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
  320454� (http://support.microsoft.com/kb/320454/ ) Microsoft Baseline Security Analyzer (MBSA) s�r�m 1.1.1 kullan�labilir (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir)
4. Microsoft Outlook'un 2002 �ncesi bir s�r�m�n� kullan�yorsan�z, Microsoft Outlook E-posta G�venli�i G�ncelle�tirmesi'nin y�klendi�inden emin olun:
  - Varsay�lan olarak, Outlook 2000 SP2 sonras� s�r�mleri ve Outlook XP SP1 bu g�venlik d�zeltme ekini i�ermektedir.
  - Outlook 2000 SP1 �ncesi s�r�mleri ve Outlook 98 bu i�levleri i�ermemektedir, ancak Outlook E-posta G�venli�i G�ncelle�tirmesi'ni y�kleyerek i�leve sahip olabilirsiniz. Outlook E-posta G�venli�i G�ncelle�tirmesi hakk�nda daha fazla bilgi i�in a�a��daki Microsoft Web sitesini ziyaret edin:
    http://www.microsoft.com/downloads/details.aspx?FamilyID=96DF48A9-7638-429E-816E-35F16F6528CA&displaylang=EN (http://www.microsoft.com/downloads/details.aspx?FamilyID=96DF48A9-7638-429E-816E-35F16F6528CA&displaylang=EN)
5. Outlook Express kullan�yorsan�z, e-posta eklerini a�arken �ok dikkatli olun.
  - Varsay�lan olarak, Outlook Express 6 SP1 eklere eri�imi engeller.
  - Outlook Express'in �nceki s�r�mlerinde (Outlook Express 6 �ncesi) ek engelleme i�levi bulunmamaktad�r. Ek i�eren istenmeyen e-psota iletilerini a�arken �ok dikkatli olun.
6. Outlook ve Outlook Express'te Active Komut Dizileri'ni devre d�� b�rak�n.
  
  Not Active Komut Dizileri, varsay�lan olarak Outlook Express 6 ile Outlook 2002 ve sonraki s�r�mlerinde devre d��d�r. Outlook Express'te active komut dizilerini devre d�� b�rakma hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
  192846� (http://support.microsoft.com/kb/192846/ ) Outlook Express'te active komut dizileri nas�l devre d�� b�rak�l�r (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)
  Outlook 200'de active komut dizilerini devre d�� b�rakma hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
  215774� (http://support.microsoft.com/kb/215774/ ) HTML iletilerine kat��t�r�lan komut dosyalar� uyar� olmadan �al��t�r�l�yor (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)
  Outlook Express 6'daki vir�sten koruma �zellikleri hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
  291387� (http://support.microsoft.com/kb/291387/ ) OLEXP: Outlook Express 6'da Vir�sten Koruma �zelliklerini Kullanma
G�ncel bir vir�sten koruma yaz�l�m� kullan�n.
Microsoft, bilgisayar vir�slerini alg�layan veya silen yaz�l�m sa�lamamaktad�r. Bilgisayar�n�za vir�s bula�t��n� fark eder veya bundan ��phelenirseniz, g�ncel bir vir�sten koruma yaz�l�m� kullan�n. Vir�sten koruma yaz�l�m� sat�c�lar� hakk�nda ek bilgi i�in, Microsoft Knowledge Base'deki makaleyi g�r�nt�lemek �zere a�a��daki makale numaras�n� t�klat�n:
49500� (http://support.microsoft.com/kb/49500/ ) Vir�sten koruma yaz�l�m� sat�c�lar�n�n listesi
Vir�sten koruma yaz�l�mlar� bilgisayar�n�z� �o�u vir�s, solucan, Truva at� ve di�er k�t� niyetli programlara kar�� koruman�za yard�mc� olur. �o�u bilgisayar vir�sten koruma yaz�l�m� y�kl� olarak gelir. Vir�sten koruma yaz�l�m�n� kendiniz de sat�n al�p y�kleyebilirsiniz. Ayr�ca, vir�sten koruma yaz�l�m�n�z� g�ncel tutman�z gerekir.

Notlar
- Y�kl� bir vir�sten koruma program�n�z yoksa, Trend Micro, Inc. a�a��daki Trend Micro Web sitesinde �cretsiz bir �evrimi�i vir�s tarama hizmeti sunmaktad�r:
  http://housecall.trendmicro.com/housecall (http://housecall.trendmicro.com/housecall)
- Vir�sten koruma yaz�l�m�z �al��m�yorsa yeniden y�kleyin.
- En son vir�s imzalar� dosyas�n� vir�sten koruma yaz�l�m� �reticinizin Web sitesinden edinin. Yeni bir vir�s ��kt��nda, vir�sten koruma yaz�l�m� �reticileri bu yeni vir�slere kar�� g�ncelle�tirme yay�mlar.
- Bir vir�s silindikten sonra, temizlendi�inden emin olmak i�in bilgisayar�n�z� yeniden taray�n. Vir�sten koruma program�n�, sisteminizi siz uykudayken denetleyecek �ekilde zamanlay�n.
- A�a��daki durumlardan biri veya birka�� do�ru oldu�unda bilgisayar�n�z�n sabit diskini bi�imlendirmeniz, Windows'u ve t�m bilgisayar programlar�n� yeniden y�klemeniz gerekebilir:
  - Vir�sten koruma yaz�l�m�n�z vir�s� onaramad��n� veya temizleyemedi�ini bildiren bir ileti g�r�nt�lerse.
  - Vir�s, bilgisayar�n�zda �nemli dosyalardan baz�lar�na zarar vermi� veya bu dosyalar� silmi�se. Windows'un veya baz� programlar�n ba�lamamas�n�n ya da bozuk ve kay�p dosyalar oldu�unu bildiren hata iletileriyle ba�lamas�n�n nedeni bu olabilir
  - Bu makalede anlat�lan belirtiler, i� istasyonunuzu temizledikten sonra da devam ediyorsa ve soruna bir vir�s�n neden oldu�undan eminseniz.

�ste

Vir�sten Koruma Bilgileri
http://www.microsoft.com/security/antivirus/default.mspx (http://www.microsoft.com/security/antivirus/default.mspx)

BT Uzmanlar� i�in Vir�sten Koruma Stratejileri
http://www.microsoft.com/technet/security/topics/virus/default.mspx (http://www.microsoft.com/technet/security/topics/virus/default.mspx)

Microsoft �r�n Deste�i G�venlik Yan�t Tak�m� Vir�s Uyar�lar�
http://www.microsoft.com/technet/security/alerts/default.mspx (http://www.microsoft.com/technet/security/alerts/default.mspx)

324731� (http://support.microsoft.com/kb/324731/ ) Destek Web Yay�n�: Microsoft Windows XP: Internet Connection Firewall (Bu ba�lant�, bir k�sm� veya tamam� �ngilizce olan i�eri�e i�aret edebilir.)

�ste