Windows işletim sistemi çalışırken karşılaşılan sorunların çoğu, aynı anda kullanılan uyumsuz veya bozuk bir programdan kaynaklanır. Durumun bu olup olmadığını belirlemeye yardımcı olmak için bir "temiz önyükleme" gerçekleştirmeli veya Windows'u söz konusu programı başlatmadan yeniden başlatmalısınız.
Bu makalede, söz konusu sorunun çekirdek işletim sistemiyle mi, yoksa Windows ortamında yüklenen bir programla mı ilgili olduğunu belirlemek amacıyla bir temiz önyükleme sorun gidermesinin nasıl gerçekleştirileceği anlatılmaktadır.
Temiz önyükleme sorun gidermesi gerçekleştirmek için, sorunun işletim sistemi ortamından kaynaklanıp kaynaklanmadığını, kaynaklanıyorsa soruna neden olan bileşeni belirlemek amacıyla değişiklikler yapılması ve bilgisayarın birkaç defa yeniden başlatılması gerekir.
Bu makalede sunulan temiz önyükleme sorun gidermesinin genel yapısı aşağıdaki biçimde gruplandırılır:
- Güvenli Mod veya Ağ Desteği ile Güvenli Mod
- Kayıt Defteri Girdilerini Kaldırma
- Kullanıcı Profillerini Sınama
- Üçüncü Taraf Hizmetlerini Devre Dışı Bırakma
- Programları Kaldırma
Güvenli Mod veya Ağ Desteği ile Güvenli Mod
Olası ortam sorunlarını gidermede uygulanacak ilk adım, bilgisayarı Güvenli modda veya Ağ desteği ile Güvenli Modda yeniden başlatmaktır. Sorun ağ bağlantılarına bağımlı olmayan bir programla ilgiliyse, Güvenli mod uygundur. Sorun bir ağ programıyla ilgiliyse ve ağa bağlanmak için ağ bağdaştırıcısı kullanıyorsanız, Ağ desteği ile güvenli mod, tarayıcı sorunları da dahil olmak üzere ağ programını sınamanıza olanak verir.
Not Ağa bağlanmak için modem veya PC Kartı bağlantısı kullanıyorsanız Ağ desteği ile güvenli mod kullanılamaz, çünkü modem ve PC Kartı sürücüleri Güvenli modda ve Ağ desteği ile güvenli modda yüklenmezler.
Güvenli modda başlatmak için şu adımları uygulayın:
- Başlat'ı ve sonra Kapat'ı tıklatın.
- Yeniden Başlat'ı ve sonra Tamam'ı tıklatın.
- Bilgisayar yeniden başlatılırken F8 tuşuna basın.
- Güvenli Mod'u veya Ağ Desteği ile Güvenli Mod'u seçin ve sonra ENTER tuşuna basın.
Güvenli modda veya Ağ desteği ile güvenli modda başlatırsanız, daha önce sorunla karşılaştığınız işlemi normal bir şekilde yapabilirsiniz, sorun büyük olasılıkla ortamla ilgili bir sorundan kaynaklanmaktadır.
Soruna neden olabilecek program bileşenlerini belirleme konusunda bilgi için, bu makalenin "Kayıt Defteri Girdilerini Kaldırma" bölümüne bakın.
Not: Bazı işlemleri Güvenli modda sınayamayabilirsiniz, çünkü Güvenli modda veya Ağ desteği ile güvenli modda tüm hizmet ve aygıtlar yüklenmez. Örneğin, Güvenli modda sesle ilgili çoklu ortam sorunlarını veya askıda kalma ve hazırda bekleme sorunlarını sınayamazsınız. Ayrıca, Uzak Yordam Çağrısı Alt Sistemi'ni (RpcSS) kullanan ağ programları da çalışmaz, çünkü RpcSS hizmeti Ağ desteği ile güvenli modda yüklenmez.
Bilgisayarı Güvenli modda veya Ağ desteği ile güvenli modda başlattığınızda sorun yine oluşuyorsa, sorun yine ortamla ilgili olabilir; üçüncü taraf yazılımlar tarafından yüklenen çoğu İşlev veya Filtre sürücüleri Güvenli modda yüklenmeye devam edebilir.
Bu nedenle, Güvenli modda üçüncü taraf sürücüleri sınamak ve kaldırmak için ek bir adım uygulanması gerekebilir.
Kayıt Defteri Girdilerini Kaldırma
Programları Güvenli modda çalıştırırken artık sorunla karşılaşmıyorsanız, soruna büyük olasılıkla Windows 2000 bilgisayarı başlatılırken yüklenen programlar neden oluyordur.
Windows 2000 başlatma işleminin bir parçası olan programlar genellikle aşağıdaki konumlardan birine eklenir:
- Programlar menüsündeki Başlangıç klasörü.
- Kayıt defterinde tüm kullanıcılara ait olan Run (Çalıştır) satırı.
- Kayıt defterinde belirli kullanıcılara ait olan Run satırı.
- Kayıt defterinde tüm kullanıcılara ait olan "load" (yükle) girdisi
Not: Windows 2000'de kayıt defteri tüm bilgisayar ve program ayarlarını içerdiği için, kayıt defteri düzenlendikten sonra oluşabilecek bilgisayarı başlatamama olasılığına karşı kayıt defterini ve belirli kayıt defteri girdilerini yedeklemek gerekir.
Windows 2000 kayıt defterini yedeklemek için:
- Başlat'ı tıklatın, sırasıyla Programlar, Donatılar, Sistem Araçları'nın üzerine gelin ve sonra Yedek'i tıklatın.
- Genel sekmesinde, Acil Durum Onarım Disketi'ni tıklatın ve sağlanan yönergeleri izleyin.
Başlangıç klasörü simgeleri iki konumdan yüklenir. Bu girdileri kaldırmak için:
- Başlat'ı tıklatın, Ayarlar'ın üzerine gelin ve Görev Çubuğu ile Başlat Menüsü Özellikleri'nü tıklatın.
- Gelişmiş sekmesinde Gelişmiş'i tıklatın.
- Oturum açtığınız kullanıcı hesabının Başlangıç klasörünü açın ve Düzen menüsünde Kes'i tıklatın.
- Bir SysDriversBak klasörü oluşturun, sonra bu klasörün içinde UserStartup klasörü oluşturun, UserStartup klasörünü açın ve Yapıştır'ı tıklatın.
- All Users\Start Menu\Programlar\Başlangıç klasörüne gitmek için 1. ve 2. adımları yineleyin.
- Düzen menüsünde Kes'i tıklatın, SysDriversBak klasörüne gidin, AllUsersStartup klasörü oluşturun ve Yapıştır'ı tıklatın.
Kayıt defterinde tüm kullanıcılara ait Run satırı değerlerini kaldırmak için:
- Başlat'ı tıklatın, Çalıştır'ı tıklatın, regedit yazın ve Tamam'ı tıklatın.
- Aşağıdaki kayıt defteri anahtarına gidin:
HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run
- Run anahtarını açın ve sağ bölmedeki girdileri bir yere not edin.
- Default değeri dışındaki tüm değerler için değeri tıklatın ve Kayıt Defteri menüsünde Kayıt Defteri Dosyası Ver'i tıklatın, SysDriversBak klasörüne gidin ve aşağıdaki adlandırma kuralını kullanarak dosyayı kaydedin
HKLMRun_(değeradı)
burada (değeradı) verdiğiniz değerin adıdır. - Düzen menüsünde Sil'i tıklatın.
- Bu adımları Run anahtarının altındaki her değer için yineleyin.
- Programın tam olarak yüklenmemiş olup olmadığını belirlemek için ilişkili RunOnce ve RunOnceEx anahtarlarını denetleyin ve adlandırma kuralını RunOnce veya RunOnceEx anahtarlarını yansıtacak biçimde değiştirmeniz gereken durum dışında 3 ile 5 arasındaki adımları yineleyin.
Oturum açtığınız kullanıcı hesabı için kayıt defterinde bulunan Run satırı değerlerini kaldırmak için:
- Başlat' tıklatın, Çalıştır'ı tıklatın, regedit yazın ve Tamam'ı tıklatın.
- Aşağıdaki kayıt defteri anahtarına gidin:
HKEY_LOCAL_MACHINE\SOFTWARE\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Run
- Run anahtarını açın
- Default (değer atanmamış) altındaki ilk değeri vurgulayın, değeri tıklatın, Kayıt Defteri menüsünde Kayıt Defteri Dosyası Ver'i tıklatın, SysDriversBak klasörüne gidin ve aşağıdaki adlandırma kuralını kullanarak dosyayı kaydedin
HKCURun_(değeradı)
burada (değeradı) verdiğiniz değerin adıdır. - Düzen menüsünde Sil'i tıklatın.
- Bu adımları Run anahtarının altındaki her değer için yineleyin.
- Programın tam olarak yüklenmemiş olup olmadığını belirlemek için ilişkili RunOnce anahtarını denetleyin ve adlandırma kuralını RunOnce anahtarını yansıtacak biçimde değiştirmeniz gereken durum dışında 3 ile 5 arasındaki adımları yineleyin.
"Load" altındaki değer verilerini kaldırmak için:
- Başlat'ı tıklatın, Çalıştır'ı tıklatın, regedit yazın ve Tamam'ı tıklatın.
- Aşağıdaki kayıt defteri anahtarını bulun:
HKEY_CURRENT_USER\SOFTWARE\Microsoft\Windows NT\CurrentVersion\Windows
- "Load" değerinde (tırnak işaretleri olmadan) veri varsa, Kayıt Defteri menüsünde Kayıt Defteri Dosyası Ver'i tıklatın, SysDriversBak klasörüne gidin ve dosyayı HKCUload olarak kaydedin.
- "Load" değerini çift tıklatın ve veri değerini temizleyin.
- Bu adımları tamamladıktan sonra, bilgisayarınızı yeniden başlatın ve sınayın.
Sorunla bir daha karşılaşmazsanız, değerleri aşağıda önerilen sırada birleştirmeniz gerekir:
- All Users grubuna ve oturum açtığınız kullanıcı hesabına ait Başlangıç simgeleri
- HKCURun_değerleri
- HKLMRun_değerleri
- HKCUload
Başlangıç menüsü simgelerini eklemek için:
- Başlat'ı tıklatın, Programlar'ın ve sonra Donatılar'ın üzerine gelin ve Windows Gezgini'ni tıklatın.
- Önceden oluşturduğunuz SysDriversBak klasörüne gidin, AllUsersStartup klasörünü açın, Tümünü Seç'i tıklatın ve sonra Düzen menüsünde Kopyala'yı tıklatın.
- Aşağıdaki klasöre gidin ve sonra Yapıştır'ı tıklatın:
\Documents and Settings\All Users\Start Menu\Programlar\Başlangıç
- SysDriversBak\UserStartup klasörüne gidin ve Düzen menüsünde Kopyala'yı tıklatın.
- Aşağıdaki klasöre gidin ve sonra Yapıştır'ı tıklatın:
\Documents and Settings\kullanıcıadı\Start Menu\Programlar\Başlangıç
, burada kullanıcıadı oturum açarken kullandığınız kullanıcı adıdır. - Bilgisayarınızı yeniden başlatın ve sınayın.
Kullanıcı Profillerini Sınama
Bazen, kullanıcının belirli bilgileri bozulabilir, ancak aynı bilgisayardaki diğer kullanıcılarda bir sorun olmayabilir. Durumun bu olup olmadığını belirlemek için, yeni bir kullanıcı olarak oturum açın veya yeni bir kullanıcı hesabı oluşturun ve sonra bunu sınayın.
Not: Bazı durumlarda, bir program yalnızca varsayılan Administrator hesabıyla oturum açtığınızda düzgün çalışabilir. Eski programlarda bu sorun olabilir.
Varsayılan Administrator profili bozulursa, bu sorunu gidermek için Windows 2000'i yeniden yüklemeniz gerekir.
Kullanıcıya özgü tüm yapılandırma bilgileri (Kayıt Defteri Düzenleyicisi'nde HKEY_CURRENT_USER anahtarı olarak görüntülenir), Documents and Settings\
kullanıcı adı klasöründe bulunan Ntuser.dat dosyasında depolanır.
Üçüncü Taraf Hizmetlerini Devre Dışı Bırakma
Bazı durumlarda, sorunları yok etmek için üçüncü taraf hizmetlerini devre dışı bırakmak gerekir. Güvenli mod ve Ağ Desteği ile Güvenli Modda üçüncü taraf hizmetler yüklenmez; bu nedenle Güvenli mod çalışırsa, sorun yüklenmeye çalışılan bir üçüncü taraf hizmetten kaynaklanıyor olabilir.
Aşağıdaki tablo yüklenen çekirdek işletim sistemi hizmetlerinin bir bölümünü listeler; ancak bu liste, yüklü hizmetlere ve kullanılan Windows 2000 sürümüne bağlı olarak değişebilir:
Bu tabloyu kapaBu tabloyu aç
| Hizmet | Açıklaması | Başlangıç Modu |
|---|
| Alerter | Uyarıcı | Otomatik |
| AppMgmt | Uygulama Yönetimi | El ile |
| ClipSrv | Pano Defteri | El ile |
| EventSystem | COM+ Olay Sistemi | El İle |
| Browser | Bilgisayar Tarayıcısı | Otomatik |
| DHCP | DHCP İstemcisi | Otomatik |
| Dfs | Dağıtılmış Dosya Sistemi | Otomatik |
| TrkWks | Dağıtılmış Bağlantı İzleme İstemcisi | Otomatik |
| TrkSrv | Dağıtılmış Bağlantı İzleme Sunucusu | El İle |
| MSDTC | Dağıtılmış İşlem Düzenleyicisi | Otomatik |
| DNSCache | DNS İstemcisi | Otomatik |
| EventLog | Olay Günlüğü | Otomatik |
| Fax | Faks Hizmeti | Devre Dışı |
| NtFrs | Dosya Çoğaltma | El İle |
| IISADMIN | IIS Yöneticisi Hizmeti | Otomatik |
| cisvc | Dizin Oluşturma Hizmeti | El İle |
| SharedAccess | Internet Bağlantı Paylaşımı (Güvenlik Duvarı) | El İle |
| PolicyAgent | IPSEC İlke Aracısı (IPSEC Hizmeti) | Otomatik |
| LicenseService | Lisans Günlüğü Hizmeti | Otomatik |
| dmserver | Mantıksal Disk Yöneticisi | Otomatik |
| dmadmin | Mantıksal Disk Yöneticisi Yönetim Hizmetleri | El ile |
| Messenger | Messenger | Otomatik |
| mspadmin | Microsoft Proxy Server Yönetimi | Otomatik |
| wspsrv | Microsoft Winsock Proxy Hizmeti | Otomatik |
| Netlogon | Net Logon | Otomatik |
| mnmsrvc | NetMeeting Remote Desktop Sharing | El ile |
| Netman | Ağ Bağlantıları | El ile |
| NetDDE | Ağ DDE | El ile |
| NetDDEdsdm | Ağ DDE DSDM | El ile |
| NtLmSsp | NT LM Güvenlik Desteği Sağlayıcısı | Otomatik |
| OnlBroad | Çevrimiçi Sunu Yayını | El ile |
| SysmonLog | Performans Günlükleri ve Uyarıları | El ile |
| PlugPLay | Tak ve Kullan | Otomatik |
| Spooler | Yazdırma Biriktiricisi | Otomatik |
| ProtectedStorage | Korumalı Saklama Alanı | Otomatik |
| mailalrt | Proxy Uyarı Bildirim Hizmeti | Otomatik |
| RSVP | QoS RSVP | El ile |
| RasAuto | Uzaktan Erişim Otomatik Bağlantı Yöneticisi | El ile |
| RasMan | Uzaktan Erişim Bağlantı Yöneticisi | Otomatik |
| RpcSs | Uzak Yordam Çağrısı (RPC) | Otomatik |
| RPCLOCATOR | Uzak Yordam Çağrısı (RPC) Konumlandırıcı | El ile |
| RemoteRegistry | Uzaktan Kayıt Defteri Hizmeti | Otomatik |
| NtmsSvc | Çıkarılabilir Depolama Birimi | Otomatik |
| seclogon | RunAs Hizmeti | Otomatik |
| SamSs | Güvenlik Hesapları Yöneticisi | Otomatik |
| lanmanserver | Sunucu | Otomatik |
| ScardSvr | Akıllı Kart | El ile |
| ScardDrv | Akıllı Kart Yardımcısı | El ile |
| SNMP | SNMP Hizmeti | Otomatik |
| SNMPTRAP | SNMP Tuzak Hizmeti | El ile |
| SENS | Sistem Olay Bildirimi | Otomatik |
| Schedule | Görev Zamanlayıcı | Otomatik |
| LmHosts | TCP/IP NetBIOS Yardımcı Hizmeti | Otomatik |
| TapiSrv | Telefon | El ile |
| W3svc | World Wide Web Publishing Service | Otomatik |
| LanmanWorkstation | İş İstasyonu | Otomatik |
Yüklenebilen bazı ek hizmetler şunlardır:
- Asc
- AsynMac
- Beep
- Diskperf
- Fastfat
- Fsrec
- Ftdisk
- Gpc
- Ismserv
- Mountmgr
- MSFTPSVC
- MSIServer
- MSKSSRV
- MSPCQ
- NDIS
- NdisTapi
- NdisWan
- NDProxy
- NetBIOS
- NetBT
- NetDetect
- PartMgr
- ParVdm
- RCA
- Schedule
- SchedulingAgent
- TermService
- TlntSrv
- TrkSrv
- UPS
- UtilMan
- W32Time
- WinMgmt
- WMI
Bu adımlardan hiçbiri sorununuzu çözmezse, Denetim Masası'ndaki Program Ekle veya Kaldır'dan programları kaldırmaya başlamanız ve sonra bilgisayarı yeniden başlatarak sınamanız gerekir.
Bu adımlar yine de sorununuzu çözmezse, Microsoft Teknik Desteğe başvurmanız veya işletim sisteminizi ve programlarınızı yeniden yüklemeniz gerekir.