Het is verleidelijk om projectmanagement als een moderne discipline te beschouwen, maar de belangrijkste concepten ervan hebben hun wortels in de late negentiende eeuw. Lees dit artikel om meer te weten te komen over hoe de moderne managementtheorie werd beïnvloed door meer dan een eeuw aan wetenschappelijke, sociale en zakelijke methodologieën.
In dit artikel
- Overzicht
- De vroege jaren: Eind negentiende eeuw
- Begin twintigste eeuw
- Midden twintigste eeuw
- Vandaag
Overzicht
Projectmanagement, in zijn moderne vorm, begon pas enkele decennia geleden wortel te schieten. Vanaf het begin van de jaren 1960 begonnen bedrijven en andere organisaties het voordeel in te zien van het organiseren van werk rond projecten. Deze projectgerichte kijk op de organisatie evolueerde verder toen organisaties de kritieke behoefte van hun werknemers begonnen te begrijpen om te communiceren en samen te werken, terwijl ze hun werk integreerden in meerdere afdelingen en beroepen en, in sommige gevallen, hele industrieën.
Tegenwoordig worden de basisprincipes van projectmanagement vertegenwoordigd door de projectdriehoek, een symbool dat populair werd gemaakt door Harold Kerzner in zijn baanbrekende werk, Project Management: A Systems Approach to Planning, Scheduling, and Controlling.
Naar boven
De vroege jaren: Eind negentiende eeuw
We kunnen nog verder terugreizen, naar de tweede helft van de negentiende eeuw, toen de zakenwereld steeds complexer werd, om te zien hoe projectmanagement evolueerde van basismanagementprincipes. Grootschalige overheidsprojecten vormden de aanzet tot het nemen van belangrijke beslissingen die de basis vormden voor de projectmanagementmethodiek. In de Verenigde Staten was bijvoorbeeld het eerste echt grote overheidsproject de transcontinentale spoorweg, die in de jaren 1860 met de bouw begon. Plots werden bedrijfsleiders geconfronteerd met de ontmoedigende taak om de handenarbeid van duizenden arbeiders te organiseren en de verwerking en assemblage van ongekende hoeveelheden grondstoffen.
Naar boven
Begin twintigste eeuw
Tegen de eeuwwisseling begon Frederick Taylor (1856-1915) met zijn gedetailleerde studies van werk. Hij paste wetenschappelijk redeneren toe op het werk door aan te tonen dat arbeid kan worden geanalyseerd en verbeterd door zich te concentreren op de elementaire delen ervan. Hij paste zijn denken toe op taken in staalfabrieken, zoals het scheppen van zand en het optillen en verplaatsen van onderdelen. Voor die tijd was de enige manier om de productiviteit te verbeteren het eisen van harder werk en langere uren van werknemers. Taylor introduceerde het concept van efficiënter werken, in plaats van harder en langer te werken. De inscriptie op het graf van Taylor in Philadelphia getuigt van zijn plaats in de geschiedenis van het management: "De vader van wetenschappelijk management."
Taylor's medewerker, Henry Gantt (1861-1919), bestudeerde tot in detail de volgorde van operaties in het werk. Zijn managementstudies waren gericht op de bouw van marineschepen tijdens de Eerste Wereldoorlog. Zijn Gantt-diagrammen, compleet met taakbalken en mijlpaalmarkeringen, geven een overzicht van de volgorde en duur van alle taken in een proces. Gantt-diagrammen bleken zo'n krachtig analytisch hulpmiddel voor managers dat ze bijna honderd jaar vrijwel onveranderd bleven. Pas in het begin van de jaren negentig werden in Microsoft Office Project voor het eerst koppelingslijnen aan deze taakbalken toegevoegd, waarmee de afhankelijkheden tussen taken nauwkeuriger werden weergegeven.
In de loop der jaren heeft Microsoft Office Project steeds meer informatie in de regels verpakt, zoals voortgangslijnen ten opzichte van een basislijn, afwijkingen en lijnen die de voortgang van de status op een bepaald moment weergeven.
Tegenwoordig wordt de nalatenschap van Henry Gantt herinnerd door een medaille die in zijn naam is uitgereikt door de American Society of Mechanical Engineers.
Taylor, Gantt en anderen hebben van projectmanagement een aparte bedrijfsfunctie gemaakt die studie en discipline vereist. In de decennia voorafgaand aan de Tweede Wereldoorlog begonnen marketingbenaderingen, industriële psychologie en menselijke relaties vaste voet aan de grond te krijgen als integrale onderdelen van projectmanagement.
Naar boven
Midden twintigste eeuw
Tijdens de Tweede Wereldoorlog vroegen complexe overheids- en militaire projecten en een krimpend arbeidsaanbod in oorlogstijd om nieuwe organisatiestructuren. Complexe netwerkdiagrammen, PERT-diagrammen genoemd en de kritieke-padmethode werden geïntroduceerd, waardoor managers meer controle kregen over massaal ontworpen en zeer complexe projecten (zoals militaire wapensystemen met hun enorme verscheidenheid aan taken en talloze interacties op veel tijdstippen).
Al snel verspreidden deze technieken zich naar allerlei industrieën toen bedrijfsleiders op zoek waren naar nieuwe managementstrategieën en tools om hun groei in een snel veranderende en concurrerende wereld aan te kunnen. In het begin van de jaren 1960 begonnen bedrijven algemene systeemtheorieën toe te passen op zakelijke interacties. In hun boek, The Theory and Management of Systems, beschreven Richard Johnson, Fremont Kast en James Rosenzweig hoe een modern bedrijf is als een menselijk organisme, met een skelet, een spierstelsel, bloedsomloop, zenuwstelsel, enzovoort.
Naar boven
Vandaag
Deze kijk op het bedrijfsleven als een menselijk organisme impliceert dat om een bedrijf te laten overleven en bloeien, al zijn functionele onderdelen moeten samenwerken aan specifieke doelen of projecten. In de decennia sinds de jaren 1960 begon deze benadering van projectmanagement wortel te schieten in zijn moderne vormen. Hoewel verschillende bedrijfsmodellen zich in deze periode ontwikkelden, deelden ze allemaal een gemeenschappelijke onderliggende structuur: een projectmanager beheert het project, stelt een team samen en zorgt voor de horizontale integratie en communicatie van de workflow tussen verschillende afdelingen.
In de afgelopen tien jaar is projectmanagement zich blijven ontwikkelen. Er zijn twee belangrijke trends in opkomst:
- Bottom-up planning Deze trend legt de nadruk op eenvoudigere projectontwerpen, kortere projectcycli, efficiënte samenwerking tussen teamleden, sterkere betrokkenheid van teamleden en besluitvorming. Deze trend wordt algemeen bekend als agile projectmanagement en omvat een aantal of gerelateerde methodologieën, zoals Scrum, Crystal, Extreme Programming, Unified Process en vele andere.
- Top-down plannen en controleren Deze trend wordt gekenmerkt door bedrijfsbrede besluitvorming over de portfolio van projecten die een organisatie zou moeten hebben, evenals door het mogelijk maken van dataminingtechnologieën om informatie in de portfolio transparanter te maken.